Mierznica czarna (Ballota nigra L.) jest gatunkiem rośliny należącej do rodziny jasnotowatych (Lamiaceae Lindl.). Występuje głównie w Afryce Północnej (Algieria, Tunezja oraz Maroko)  oraz na prawie całym obszarze Europy oraz częściowo w Ameryce Północnej, centralnej Azji oraz na Bliskim Wschodzie. W Polsce uznawany za archeofit, czyli za gatunek rośliny obcego pochodzenia. Jest rośliną ruderalną, porasta przydroża oraz pola uprawne jako chwast.