Spis treści
Rodzina: Dziurawcowate
Rodzaj: Dziurawiec
Gatunek: Dziurawiec lekarski
Synonimy: Hypericum perforatum
Inne nazwy: ziele świętojańskie, ziele Świętego Jana, dziurawiec pospolity, ruta polna,
krzyżowe ziele, arlika, przestrzelon, dzwonki Panny Marii, dzwoniec, krew Matki Bożej,
krew Pana Jezusa, krewka, krzyżowe ziele
Dziurawiec jest rośliną, którą naturalnie spotkać można na wszystkich kontynentach. Występuje w Europie, zachodniej Azji, północnej i południowej Afryce, Australii i Nowej Zelandii, a także w obu Amerykach. Jest cennym surowcem zarówno w medycynie, jak i rolnictwie, choć może też służyć jako roślina dekoracyjna. Nazwa „Ziele Św Jana”wg niektórych pochodzi od Rycerzy św. Jana Jerozolimskiego, którzy używali ziela do leczenia ran podczas wypraw krzyżowcyh. Inni zaś sugerują się tym, że dziurawiec zakwita w dzień Św Jana (24czerwca). Zioło to zwiększa wrażliwość na promienie słoneczne, dlatego osoby go używające powinny unikać wystawiania ciała na słońce.
Główne zastosowanie dziurawca:
- depresja
- obniżone samopoczucie
- lęki
- niepokój nerwowy
- zaburzenia trawienne
- wysoki poziom cholesterolu i cukru we krwi
- choroby skóry: odleżyny, liszaje, łuszczyca, oparzenia, owrzodzenia
- trudno gojące się rany
- trądzik
- rekonwalescencja
Skład:
- naftodiantrony(hiperycyna, pseudohiperycyna, hiperforyna, adhiperforyna)
- flawonoidy (hiperozyd, kwercytryna, izokwercytryna, rutyna, kaempferol, kwercetyna)
- garbniki
- kwas nikotynowy
- witamina C
- karoten
- cholina
- fitosterole (beta-sitosterol)
- flobafeny
- pektyny
- olejek eteryczny
Właściwości i działanie udokumentowane przez badania:
Ziele dziurawca cenione jest w fitoterapii głównie jako odpowiedź na choroby układu nerwowego, działa on bowiem przeciwdepresyjnie i uspokajająco. Działanie to wykazujedzięki hamowaniu wchłaniania zwrotnego dopaminy, serotoniny, kwasu GABA, noradrenaliny i glutaminianu,zaś hiperycyna jest inhibitorem monoaminooksydazy (MAO). Poprawia samopoczucie,koi nerwy, działa adaptogennie, jest świetną receptą na stres i przywrócenie chęci do aktywnego życia. Wspomaga procesy uczenia się i zapamiętywania, a także odtwarzania informacji. Wpływa też na poprawę trawienia i przemianę materii, choć pomocna jest również w szybszym gojeniu się ran. Ziele działa antybakteryjnie i przeciwwirusowo, a także rozkurczowo na mięśnie gładkie. Olej obniża poziom cholesterolu i cukru we krwi.
Właściwości i działanie udokumentowane przez tradycyjne zastosowanie:
Dawniej dziurawiec stosowany był przede wszystkim jako środek przeciwbiegunkowy i żółciopędny, poprawiający pracę układu pokarmowego, a także jako środek pobudzający wydzielanie moczu. Kobiety stosowały ziele przy bolesnych miesiączkach i bólach głowy. Polecany był w niestrawnośći, nieżycie żołądka, czy w chorobach wątroby. Starożytni Grecy wierzyli, że gałązki dziurawca odpędzą od nich złe duchy, niegdyś była atrybutem egzorcystów.
Dawkowanie dziurawca:
Napar: 2-3 łyżki ziela zalać 200ml wrzącej wody (20g/200ml). Pić małymi porcjami.
Intrakt: 1 część ziela zalać 10 częściami wrzącego alkoholu 40-70% (może być wino).
Pić po kieliszku raz dziennie.
Olej dziurawcowy: pić 1-2 łyżeczki dziennie.
Przeciwwskazania do stosowania ziela dziurawca:
Nie łączyć z glikozydami naparstnicy, teofiliną, warfarinem i cyklosporynami – dziurawiec obniża ich działanie. Podczas używania dziurawca należy unikać światła słonecznego.
Szukasz ziół z artykułu?
